1. Thông Tin Chung Về Lễ Hội
Thời gian diễn ra: Từ ngày 20 đến ngày 23 tháng 3 Âm lịch hằng năm.
Địa điểm: Khu di tích lịch sử, văn hóa Tháp Bà Ponagar (Đồi Cù Lao, phường Bắc Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa).
Nguồn gốc & Ý nghĩa: Lễ hội (còn gọi là Lễ vía Bà hay lễ hội Thiên Y A Na Thánh Mẫu) bắt nguồn từ tục thờ Mẫu lâu đời. Đây là dịp để người dân tôn vinh và tưởng nhớ Mẫu Ponagar – người mẹ xứ sở đã dạy người dân cách trồng lúa, chăn nuôi, dệt vải và mang lại cuộc sống ấm no cho đồng bào Chăm Pa. Lễ hội là nhịp cầu kết nối cộng đồng các dân tộc Kinh, Chăm, Raglai, thể hiện lòng biết ơn sâu sắc và cầu mong một năm mưa thuận gió hòa, quốc thái dân an.
2. Lịch Trình Chi Tiết Lễ Hội Tháp Bà Ponagar
Để du khách dễ dàng sắp xếp thời gian tham quan, dưới đây là tiến trình các nghi thức chính sẽ diễn ra trong suốt những ngày lễ hội:
Hoạt động xuyên suốt lễ hội: Múa Bóng và Hát Văn
Bất cứ lúc nào ghé thăm Tháp Bà trong dịp này, du khách đều có cơ hội chiêm ngưỡng các màn Múa bóng và hát Văn đặc sắc tại sân khấu trước tháp chính. Hàng trăm đoàn nghệ thuật trong và ngoài tỉnh sẽ dâng lễ và biểu diễn các tuồng tích cổ mang đậm màu sắc văn hóa dân gian.
Ngày 20/3 Âm lịch: Ngày khai hội thiêng liêng
12:00 (Giờ Ngọ) - Lễ Thay Y: Một nghi thức trang nghiêm được thực hiện bởi đội thay y. Tượng Mẫu sẽ được tắm bằng nước hoa thơm (nấu từ rượu và 5 loại hoa) trước khi khoác lên mình xiêm y và mũ miện mới.
19:00 đến 21:00 - Lễ Thả Hoa Đăng: Đây là khoảnh khắc lung linh và được du khách mong chờ nhất. Hơn 10.000 chiếc hoa đăng nhỏ cùng 5 hoa đăng lớn sẽ được thả xuống dòng sông Cái êm đềm để cầu siêu cho các vong linh, tạo nên một khung cảnh huyền ảo, rực rỡ cả một khúc sông.
Ngày 21/3 Âm lịch: Lời nguyện cầu bình an
06:00 đến 08:00 - Lễ Cầu Quốc Thái Dân An: Đại lễ do Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam tỉnh Khánh Hòa chủ trì, cầu mong cho đất nước phồn vinh, nhân dân an lạc.
12:00 đến 12:30 - Lễ Cúng Ngọ, Cúng Thí Thực: Diễn ra tại ngôi tháp chính để dâng lên Thánh Mẫu và bố thí cho các vong hồn.
Ngày 23/3 Âm lịch: Đỉnh cao của các nghi thức truyền thống
04:00 đến 06:00 - Tế Lễ Cổ Truyền: Các cụ hào lão đình Cù Lao sẽ thực hiện nghi thức dâng lễ vô cùng trang nghiêm, đậm chất truyền thống.
06:00 đến 09:00 - Lễ Khai Diên & Lễ Tôn Vương: Diễn ra tại không gian tiền đình Mandapa với các vật phẩm dâng cúng trang trọng. Du khách sẽ được thưởng thức các vở tuồng cổ do đoàn Hát Bội biểu diễn, kết thúc bằng Lễ Tôn Vương cử hành theo đúng lệ cổ.
10:00 đến 15:00 - Hội Thi Rước Nước & Bày Mâm Trái Cây: Một hoạt động vô cùng náo nhiệt! Các đoàn sẽ đội những chum nước suối trong vắt lấy từ chùa Hang lên tháp dâng Mẫu. Cùng với đó là phần thi bày biện mâm trái cây nghệ thuật, mâm lễ đẹp nhất sẽ được vinh dự đặt tại tháp chính.
23:00 đến 24:00 - Lễ Dâng Hương Tạ Mẫu: Nghi thức khép lại kỳ lễ hội, dâng hương đăng để tạ ơn công đức của Thánh Mẫu.
Cẩm Nang Cho Du Khách
Lễ hội Tháp Bà Ponagar mang đến không khí nhộn nhịp, vui tươi nhưng vẫn giữ trọn nét trang nghiêm của chốn linh thiêng. Khi đến tham dự lễ hội, du khách lưu ý lựa chọn trang phục lịch sự, kín đáo và tuân thủ các quy định của ban quản lý khu di tích.
Hãy thêm ngay Tháp Bà Ponagar vào cẩm nang hành trình để kỳ nghỉ tại Nha Trang của bạn không chỉ là những phút giây thư giãn tuyệt vời mà còn đọng lại những dấu ấn văn hóa rực rỡ và sâu sắc!
